Akdeniz ve Ege’den sonra Marmara’ya da sıçradı! Toplu ölümler endişelendirdi

0
144

İstanbul Üniversitesi (İÜ) Su Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi ve TÜDAV Başkanı Prof. Dr. Bayram Öztürk, Akdeniz ve Ege’den sonra Marmara Denizi’nde pinaların ölmeye başladığını söyledi.

Son dakika: Toplu pina ölümleri Marmara'ya sıçradı!
Türkiye Deniz Araştırmaları Vakfı (TÜDAV) Başkanı Prof.Dr. Bayram Öztürk, Akdeniz’e özgü, kısmen Ege ile Marmara Denizi’nde yaşayan bir yumuşakça türü pinaların bir parazitin yanı sıra aşırı avlanma, kirlilik ve doğal habitatının yok edilmesi nedeniyle giderek yok olduğunu vurguladı. Prof.Dr. Öztürk, daha önce Akdeniz ve Ege’de görülen toplu pina ölümlerinin Marmara Denizi’ne de sıçradığı belirtildi

Pinaların tüm Akdeniz’de öldüğünü kaydeden Prof.Dr. Öztürk. “İspanya, Fransa, İtalya, Yunanistan’ın ardından Türkiye’de de pinalar ölmeye başladı. Akdeniz, Ege ve son olarak Marmara’da bunu tespit ettik. Marmara’da Erdek’te yaptığımız dalışlarda 100’ün üzerinde pina saymıştık, 8 tane kalmıştı. Dolayısıyla yüzde 90’lık bir toplu ölüm görüyoruz. Gökçeada’da da durum aynı. Bu yaz orada yaptığımız araştırma ve dalışlarda yüzde 80 oranında pina ölümü gördük. Pinaların ölüm nedeni; bir tür parazit; Pina paraziti. Ancak, kirlenme de bunda etken. Marmara Denizi. Ege başta olmak üzere ölümler giderek artıyor.”

‘BİRÇOK TÜRE EV SAHİPLİĞİ YAPIYOR, HABİTAT NİTELİĞİ TAŞIYOR’

Prof.Dr. Öztürk, pina ölümleri ile ilgili mutlaka izleme projesi hazırlanması gerektiğini, bunun üzerinde çalıştıklarını anlattı. TÜDAV Başkanı Prof.Dr. Bayram Öztürk, pinaların endemik canlılar olduğunu ifade ederek şöyle devam etti:

“Endemik canlılar; sadece belirli bölgede yaşayan/yetişen, dünyanın başka yerinde yaşama/yetişme ihtimali olmayan, yöreye özgü türlerdir. Pinalar da, Akdeniz, Ege ve Marmara’ya özgü canlılardır, bu nedenle endemik koruma altında türlerdir. Üçüncüsü; pina içinde ve dışınca onlarca canlı yaşıyor. Yani birçok türe ev sahipliği yapıyor. Habitat niteliği taşıyor. Bunun ötesinde pinalar eko sistemde önemli. Çünkü suda süzme, filtrasyon görevi görüyorlar.

40 seneye kadar yaşayabiliyor ve 80 santim kadar olabiliyorlar. Dolayısıya korunması gereken tür bunlar. Bunun için çaba sarf etmemiz gerekiyor. Bunların izlenmesi lazım. Mesela Marmara’da pinalar nerede ölüyor nerelerde ölmüyor. Ölmeyen yer var mı? Ege Denizi’nde, Akdeniz’de nerelerde ölüyor, hangi derinliklerde ölmüyor. Bütün bunların izlenmesi lazım. İzleme, ölçüm, araştırma yapmadan yorum yapmak sadece spekülasyondur ve bu bilimin işi değildir.”

‘SON 4 YILDA BÜYÜK ARTIŞ VAR’

Avrupa Birliği’nin (AB) korunan türler listesinde yer alan, Latince ismi ‘Pinna nobilis’ olan, uzun yaşam süresine sahip olan ve üreme çağına ulaşması yıllar alan bu yumuşakça türünde, son 4 yılda büyük artış kaydedildi. Prof.Dr. Bayram Öztürk ile birlikte Erdek Plajı bölgesinde dalış yapan Erdek Dalış Kulübü eğitmeni Osman Benli de pina ölümlerinin Çanakkale Boğazı’ndan sonra Erdek’te görüldüğünü ifade ederken, “100 metrekarelik dalış bölgemizde 1 Kasım’da 135 pina saydık. Bir ay sonra sadece 10’unun kaldığını belirledik. Burada toplu pina ölümleri var” dedi.

‘İNŞALLAH ONLARI TEKRAR GÖRMEYİ UMUT EDİYORUZ’

Muğla’nın Bodrum ilçesinde dalış merkezi işletmecisi ve eğitmeni Kenan Doğan da son 3 yılda pinaları göremediklerini, bunun Akdeniz’de yaygınlaşan bir virüs veya bakteriden kaynaklandığını duyduklarını anlatırken şöyle dedi: “Daha önce 10-30 metre derinliklerde sık karşılaştığımız su altına renk katan ayrıca su altında deniz suyunu süzerek denizin temizliğine önemli katkı sağlayan pinalar artık yok. Deniz çayırları arasında boş pina kabuklarına rastlıyoruz.

Bunlar da denizin getirdiği tahribatla yok olmak üzereler. Artık canlı değiller. İnşallah ilerleyen tarihlerde onları tekrar görmeyi umut ediyoruz. Başımız sağ olsun; su altına renk katan pinamız artık Bodrum kıyılarında yok. Sadece Bodrum kıyıları değil. Aldığımız haberlere göre Akdeniz, Ege´nin hiçbir yerinde artık pina yok. Yapabileceğimiz ne var bilemiyorum. Eğer yapabileceğimiz bir şey varsa yapmak isteriz.”

KAYNAK : https://www.haberturk.com/son-dakika-akdeniz-ve-ege-den-sonra-marmara-ya-sicradi-2909847

HABER : BÜLENT ÖZGEN

Semercioglu Zeytincilik